ARTICLE · 1373509
程序员进阶必看:5万行源码打造《企业即时通讯系统》

欢迎来到【Qt开发笔记】微信公众号【知识宝库】!
第一类,想提升项目实战能力的 Qt/C++ 开发者。 第二类,正在准备简历项目的应届生。
第三类,想做项目架构二次开发和创新功能的人。
一、【工程项目运行】
1、服务器--启动失败

2、服务器--启动成功

仪表盘:

用户管理:

文件审计:

3、客户端1--登录



4、客户端2--登录


5、服务器--监控信息


二、【工程项目简介】
1、项目简介
EIM(Enterprise Instant Messaging)是一套C/S架构的企业内部即时通信软件:
EIMServer:管理员控制台+TCP业务服务。启动后先配数据库,再管理员登录,在界面里启动监听。负责认证、好友/群、消息路由、离线存储、文件中转、审计、备份、监控。
EIMClient:员工桌面客户端。登录/注册后进行单聊、群聊、好友与群管理、文件/图片收发。支持断线重连、已读回执、离线消息、群公告/禁言、组织架构、强制下线与远程擦除。
典型使用场景:
企业内部办公即时沟通(文本 + 图片 + 文件)
管理员对账号、消息、文件、群组做审计与运维
合规场景下的强制下线、远程擦除、操作日志留存
2、系统架构设计
2.1 总体结构

2.2 服务端分层
表现层:MainWindow、Dashboard、UserManager、MessageAudit、AuditLogView、GroupManager、FileAudit、SystemConfig、BackupManager、RoleManager。管理员UI,信号槽驱动。
接入层:NetworkServer、ClientSession。QTcpServer在独立网络线程接入;按包头拆包;心跳超时踢线;会话引用计数延后销毁。
业务层:BusinessHandler/businesshandler2.cpp。按MsgId分发:认证、好友、消息、群、文件、组织搜索。
数据层:DatabaseManager(拆分1–6个cpp)、ConnectionPool、DbGuard。业务SQL;每线程独立ODBC连接。
运维层:SystemMonitor、BackupManager。PDH 采CPU/内存/磁盘;mysqldump/mysql备份恢复。
服务端启动顺序(EIMServer/src/main.cpp):
创建C:/IMServer/{files,backups,logs}
DbConfigDialog:选ODBC驱动并连库,成功后DatabaseManager::initDatabase()建表、补默认管理员、纠正群主角色/部门树。
LoginManager:管理员登录。
MainWindow:左侧导航+内容页;需手动点「启动服务」才开始监听8080。
NetworkServer无父对象,构造后立刻startNetworkThread(),QTcpServer跑在网络线程。业务包(除心跳、文件分片保序)经BusinessHandler::runAsync进入QThreadPool。
2.3 客户端分层
UI:LoginWindow、`MainWindow、ChatWidget、UiScale。登录注册、好友/群菜单、会话、禁言/公告对话框、高分屏缩放。
会话:SessionManager。登录态、心跳、重连、协议收发、文件分片状态机。
传输:TcpClient。QTcpSocket粘包拆包。
本地:LocalCache、SecureStore。SQLite消息缓存(打开会话先读缓存);DPAPI记住密码。
客户端启动顺序(EIMClient/src/main.cpp):
高DPI属性 + UiScale::init(设计稿1920×1080,主窗1200×760)
LoginWindow(可注册新用户)
登录成功→MainWindow
拉好友列表、群列表;定时拉组织架构
2.4 线程模型
UI线程:管理端界面、监控定时器、状态栏;通过Queued信号收在线人数。
网络线程:QTcpServer、ClientSession读写、心跳定时器、文件分片收发。
QThreadPool:登录/消息/群/组织树等业务SQL;下线后写offline并推好友。
每工作线程:ConnectionPool按eim_thr_<tid>建独立ODBC连接,避免跨线程共用QSqlDatabase。
锁约定:NetworkServer::m_rwLock为Recursive;持锁时只做哈希表快照,推送在锁外pushToUser。
3、工程目录结构


三、【工程核心源码】
#pragma once#include<QWidget>#include<QTextBrowser>#include<QPlainTextEdit>#include<QPushButton>#include<QStringList>#include<QUrl>#include<QElapsedTimer>class SessionManager;class ChatWidget : public QWidget{Q_OBJECTpublic:explicitChatWidget(SessionManager *session, QWidget *parent = nullptr);signals:voidsendText(QString text);voidsendFile(QString filePath);voidlinkClicked(QString url); // 用户点击了聊天中的链接voidreachedTop();voidrecallRequested();voidblocksTrimmed(int droppedFront);protected:booleventFilter(QObject *obj, QEvent *event)override;private slots:voidonSend();voidonSendFile();public slots:voidappendMessage(const QString &line);intappendMessageTracked(const QString &line);intprependMessageTracked(const QString &line);voidupdateMessageAt(int index, const QString &line);voidappendSuffixAt(int index, const QString &suffix, const QString &dedupToken = QString());voidclearMessages();private:voidrenderMessages(bool stickToBottom);voidpinScroll(bool stickToBottom, int generation, int oldValue, int oldMax);voidappendHtmlTail(const QString &line);inttrimFrontIfNeeded();private:SessionManager *m_session{nullptr};QTextBrowser *m_view{nullptr};QPlainTextEdit *m_input{nullptr};QPushButton *m_sendBtn{nullptr};QPushButton *m_fileBtn{nullptr};QStringList m_blocks;QElapsedTimer m_topEmitAt;bool m_suppressTop{false};int m_scrollGen{0};static const int kMaxBlocks = 400;};
#include"chatwidget.h"#include"uiscale.h"#include<QVBoxLayout>#include<QHBoxLayout>#include<QScrollBar>#include<QFileDialog>#include<QMimeDatabase>#include<QKeyEvent>#include<QIcon>#include<QMenu>#include<QAction>#include<QTextCursor>#include<QTextDocument>#include<QTextOption>#include<QTimer>ChatWidget::ChatWidget(SessionManager *session, QWidget *parent): QWidget(parent), m_session(session){auto *root = new QVBoxLayout(this);root->setContentsMargins(UiScale::px(8), UiScale::px(8), UiScale::px(8), UiScale::px(8));root->setSpacing(UiScale::px(8));m_view = new QTextBrowser(this);m_view->setOpenLinks(false); // 不自动打开,由我们处理m_view->setOpenExternalLinks(false);m_view->setLineWrapMode(QTextEdit::WidgetWidth);m_view->setWordWrapMode(QTextOption::WrapAtWordBoundaryOrAnywhere);m_view->setHorizontalScrollBarPolicy(Qt::ScrollBarAlwaysOff);connect(m_view, &QTextBrowser::anchorClicked, this, [this](const QUrl &url){emit linkClicked(url.toString());});root->addWidget(m_view, 3);auto *inputPanel = new QWidget(this);auto *inputLay = new QVBoxLayout(inputPanel);inputLay->setContentsMargins(0, 0, 0, 0);inputLay->setSpacing(UiScale::px(6));m_input = new QPlainTextEdit(this);m_input->setLineWrapMode(QPlainTextEdit::WidgetWidth);m_input->setPlaceholderText(QStringLiteral("输入消息,Enter 发送,Shift+Enter 换行"));m_input->setMinimumHeight(UiScale::fontPx(88));m_input->setStyleSheet(QStringLiteral("QPlainTextEdit {"" border: 1px solid #d5deee;"" border-radius: 4px;"" padding: 6px;"" background: #ffffff;"" color: #24324a;"" font-size: %1px;"" selection-background-color: #d7e6ff;"" selection-color: #1d3f74;""}").arg(UiScale::fontPx(13)));m_input->installEventFilter(this);inputLay->addWidget(m_input, 1);auto *btnRow = new QHBoxLayout;btnRow->setSpacing(UiScale::px(8));btnRow->addStretch(1);m_fileBtn = new QPushButton("文件", this);m_sendBtn = new QPushButton("发送", this);const QSize btnSize(UiScale::fontPx(110), UiScale::fontPx(34));const QSize iconSize(UiScale::fontPx(18), UiScale::fontPx(18));m_sendBtn->setIcon(QIcon(QStringLiteral(":/new/prefix1/images/sendmsg.ico")));m_fileBtn->setIcon(QIcon(QStringLiteral(":/new/prefix1/images/sendfile.ico")));m_sendBtn->setIconSize(iconSize);m_fileBtn->setIconSize(iconSize);m_fileBtn->setFixedSize(btnSize);m_sendBtn->setFixedSize(btnSize);btnRow->addWidget(m_sendBtn);btnRow->addWidget(m_fileBtn);inputLay->addLayout(btnRow);inputPanel->setMinimumHeight(UiScale::fontPx(130));root->addWidget(inputPanel, 1);connect(m_sendBtn, &QPushButton::clicked, this, &ChatWidget::onSend);connect(m_fileBtn, &QPushButton::clicked, this, &ChatWidget::onSendFile);m_view->setContextMenuPolicy(Qt::CustomContextMenu);connect(m_view, &QWidget::customContextMenuRequested, this, [this](const QPoint &pos){QMenu menu(this);QAction *recall = menu.addAction(QStringLiteral("撤回"));const QAction *chosen = menu.exec(m_view->mapToGlobal(pos));if (chosen == recall)emit recallRequested();});connect(m_view->verticalScrollBar(), &QScrollBar::valueChanged, this, [this](int v){if (m_suppressTop || v != 0) return;auto *bar = m_view->verticalScrollBar();if (!bar || bar->maximum() <= 0) return;if (m_topEmitAt.isValid() && m_topEmitAt.elapsed() < 400)return;m_topEmitAt.start();emit reachedTop();});}boolChatWidget::eventFilter(QObject *obj, QEvent *event){if (obj == m_input && event->type() == QEvent::KeyPress) {auto *ke = static_cast<QKeyEvent *>(event);if (ke->key() == Qt::Key_Return || ke->key() == Qt::Key_Enter) {if (ke->modifiers() & Qt::ShiftModifier) {return false; // Shift+Enter 换行}onSend();return true;}}return QWidget::eventFilter(obj, event);}voidChatWidget::onSend(){const QString text = m_input->toPlainText().trimmed();if (text.isEmpty()) return;emit sendText(text);m_input->clear();}voidChatWidget::onSendFile(){QString path = QFileDialog::getOpenFileName(this, "选择文件", QString(),"所有文件 (*.*);;\u56fe片 (*.png *.jpg *.jpeg *.gif *.bmp);;文档 (*.pdf *.docx *.xlsx *.txt)");if (path.isEmpty()) return;emit sendFile(path);}voidChatWidget::appendMessage(const QString &line){appendMessageTracked(line);}intChatWidget::appendMessageTracked(const QString &line){m_blocks.append(line);const int dropped = trimFrontIfNeeded();if (dropped > 0)emit blocksTrimmed(dropped);renderMessages(true);return m_blocks.size() - 1;}intChatWidget::prependMessageTracked(const QString &line){m_blocks.prepend(line);renderMessages(false);return 0;}voidChatWidget::updateMessageAt(int index, const QString &line){if (index < 0 || index >= m_blocks.size()) return;m_blocks[index] = line;renderMessages(true);}voidChatWidget::appendSuffixAt(int index, const QString &suffix, const QString &dedupToken){if (index < 0 || index >= m_blocks.size()) return;if (!dedupToken.isEmpty() && m_blocks[index].contains(dedupToken)) return;const QString close = QStringLiteral("</p>");const int pos = m_blocks[index].lastIndexOf(close);if (pos >= 0)m_blocks[index].insert(pos, suffix);elsem_blocks[index] += suffix;renderMessages(true);}voidChatWidget::clearMessages(){m_blocks.clear();m_view->clear();}intChatWidget::trimFrontIfNeeded(){int dropped = 0;while (m_blocks.size() > kMaxBlocks) {m_blocks.removeFirst();++dropped;}return dropped;}voidChatWidget::appendHtmlTail(const QString &line){auto *bar = m_view->verticalScrollBar();const bool stickBottom = !bar || bar->value() >= bar->maximum() - 8;QTextCursor c(m_view->document());c.movePosition(QTextCursor::End);if (m_blocks.size() > 1)c.insertHtml(QStringLiteral("<div style='height:2px;'></div>") + line);elsec.insertHtml(line);if (stickBottom && bar)bar->setValue(bar->maximum());}voidChatWidget::pinScroll(bool stickToBottom, int generation, int oldValue, int oldMax){if (generation != m_scrollGen) return;auto *bar = m_view->verticalScrollBar();if (!bar) return;m_suppressTop = true;if (m_view->document())m_view->document()->setTextWidth(qMax(1, m_view->viewport()->width()));if (stickToBottom) {QTextCursor cursor(m_view->document());cursor.movePosition(QTextCursor::End);m_view->setTextCursor(cursor);m_view->ensureCursorVisible();bar->setValue(bar->maximum());} else {const int grown = qMax(0, bar->maximum() - oldMax);bar->setValue(qBound(0, oldValue + grown, bar->maximum()));}}voidChatWidget::renderMessages(bool stickToBottom){++m_scrollGen;const int generation = m_scrollGen;m_suppressTop = true;auto *bar = m_view->verticalScrollBar();const int oldValue = bar ? bar->value() : 0;const int oldMax = bar ? bar->maximum() : 0;m_view->setHtml(m_blocks.join("<div style='height:2px;'></div>"));m_view->setLineWrapMode(QTextEdit::WidgetWidth);m_view->setWordWrapMode(QTextOption::WrapAtWordBoundaryOrAnywhere);pinScroll(stickToBottom, generation, oldValue, oldMax);QTimer::singleShot(0, this, [this, stickToBottom, generation, oldValue, oldMax]() {pinScroll(stickToBottom, generation, oldValue, oldMax);if (generation == m_scrollGen)m_suppressTop = false;});}
#pragma once#include<QObject>#include<QSqlDatabase>#include<QJsonObject>#include<QJsonArray>class LocalCache : public QObject{Q_OBJECTpublic:explicitLocalCache(QObject *parent = nullptr);~LocalCache();boolopen(const QString &username);voidsaveMessage(const QJsonObject &msg);voidsaveMessage(const QJsonObject &msg, const QString &chatType, int peerId);QJsonArray loadMessages(const QString &chatType, int peerId, int limit = 50);voidclearAll();private:voidpruneChat(const QString &chatType, int peerId, int keep);private:QSqlDatabase m_db;QString m_connName;QString m_dbPath;};
#include"localcache.h"#include<QSqlQuery>#include<QSqlError>#include<QDir>#include<QFile>#include<QStandardPaths>#include<QJsonDocument>#include<QList>#include<QVariant>LocalCache::LocalCache(QObject *parent) : QObject(parent) {}LocalCache::~LocalCache(){if (m_db.isOpen()) {m_db.close();}m_db = QSqlDatabase();if (!m_connName.isEmpty()) {QSqlDatabase::removeDatabase(m_connName);m_connName.clear();}}boolLocalCache::open(const QString &username){if (m_db.isOpen()) return true;QString base = QStandardPaths::writableLocation(QStandardPaths::AppDataLocation);QDir().mkpath(base);m_dbPath = base + "/" + username + "_cache.db";m_connName = "cache_" + username;m_db = QSqlDatabase::addDatabase("QSQLITE", m_connName);m_db.setDatabaseName(m_dbPath);if (!m_db.open()) return false;QSqlQuery q(m_db);q.exec("CREATE TABLE IF NOT EXISTS chat_cache (""id INTEGER PRIMARY KEY AUTOINCREMENT,""msg_json TEXT NOT NULL,""create_time DATETIME DEFAULT CURRENT_TIMESTAMP)");q.exec("ALTER TABLE chat_cache ADD COLUMN chat_type TEXT");q.exec("ALTER TABLE chat_cache ADD COLUMN peer_id INTEGER");q.exec("ALTER TABLE chat_cache ADD COLUMN msg_id INTEGER");q.exec("CREATE UNIQUE INDEX IF NOT EXISTS idx_cache_msgid ON chat_cache(msg_id)");return true;}voidLocalCache::saveMessage(const QJsonObject &msg){QString chatType = msg.value("chat_type").toString("single");int peerId = msg.value("peer_id").toInt();if (peerId <= 0) {if (chatType == QLatin1String("group")) {peerId = msg.value("group_id").toInt();if (peerId <= 0) peerId = msg.value("to_id").toInt();} else {peerId = msg.contains("to_user") ? msg.value("to_user").toInt() : msg.value("to_id").toInt();}}saveMessage(msg, chatType, peerId);}voidLocalCache::saveMessage(const QJsonObject &msg, const QString &chatType, int peerId){if (!m_db.isOpen()) return;const qint64 msgId = msg.value("msg_id").toVariant().toLongLong();if (msgId <= 0 || peerId <= 0) return;QJsonObject stored = msg;stored["chat_type"] = chatType;stored["peer_id"] = peerId;if (chatType == QLatin1String("group") && stored.value("group_id").toInt() <= 0)stored["group_id"] = peerId;QSqlQuery q(m_db);q.prepare("INSERT OR REPLACE INTO chat_cache(msg_json, chat_type, peer_id, msg_id) VALUES(:m,:t,:p,:id)");q.bindValue(QStringLiteral(":m"),QVariant(QString::fromUtf8(QJsonDocument(stored).toJson(QJsonDocument::Compact))));q.bindValue(":t", chatType);q.bindValue(":p", peerId);q.bindValue(":id", msgId);q.exec();pruneChat(chatType, peerId, 500);}QJsonArray LocalCache::loadMessages(const QString &chatType, int peerId, int limit){QJsonArray arr;if (!m_db.isOpen() || peerId <= 0) return arr;QSqlQuery q(m_db);q.prepare("SELECT msg_json FROM chat_cache WHERE chat_type=:t AND peer_id=:p ""ORDER BY msg_id DESC LIMIT :lim");q.bindValue(":t", chatType);q.bindValue(":p", peerId);q.bindValue(":lim", limit);if (!q.exec()) return arr;QList<QJsonObject> newest;newest.reserve(limit);while (q.next()) {const QJsonObject o = QJsonDocument::fromJson(q.value(0).toString().toUtf8()).object();if (!o.isEmpty()) newest.append(o);}for (int i = newest.size() - 1; i >= 0; --i)arr.append(newest.at(i));return arr;}voidLocalCache::pruneChat(const QString &chatType, int peerId, int keep){if (!m_db.isOpen() || peerId <= 0 || keep <= 0) return;QSqlQuery q(m_db);q.prepare("SELECT COUNT(*) FROM chat_cache WHERE chat_type=:t AND peer_id=:p");q.bindValue(":t", chatType);q.bindValue(":p", peerId);if (!q.exec() || !q.next()) return;const int n = q.value(0).toInt();if (n <= keep + 50) return;const int drop = n - keep;QSqlQuery del(m_db);del.prepare("DELETE FROM chat_cache WHERE rowid IN (""SELECT rowid FROM chat_cache WHERE chat_type=:t AND peer_id=:p ""ORDER BY msg_id ASC LIMIT :n)");del.bindValue(":t", chatType);del.bindValue(":p", peerId);del.bindValue(":n", drop);del.exec();}voidLocalCache::clearAll(){if (m_db.isOpen()) {m_db.close();}m_db = QSqlDatabase();if (!m_connName.isEmpty()) {QSqlDatabase::removeDatabase(m_connName);m_connName.clear();}if (!m_dbPath.isEmpty()) {QFile::remove(m_dbPath);m_dbPath.clear();}}















































































